Galata Mahkemesi 15 Numaralı Sicil (H. 981 - 1000 / M. 1573 - 1591) cilt: 34, sayfa: 76 Hüküm no: 68 Orijinal metin no: [13b-1] Bu defter İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı ve İslam Araştırmaları Merkezi (İSAM) ortaklığı ile hazırlanmıştır. Ölen Osman Bey’in, evini karısı ve azatlı kölesine vakf ettiği Kasaba-i Ebî Eyyûb el-Ensârî’de Çavuş Kasım mahallesinde merhûm Osman Bey nâm yeniçerinin vakfı olan menzilde hâlen sâkin olan Mehmed Halîfe b. Abdülkādir el-İmâm nâm kimesneyi merhûm-ı merkūmun utekāsından olan işbu râfi‘ü’l-kitâb Hüsrev b. Abdullah meclis-i şer‘-i şerîfe vâkıf-ı merkūmun zevcesi Ümmühâni bt. Mehmed nâm hâtun ile ihzâr eyledikde muvâcehelerinde takrîr-i kelâm edip mevlâm olan vâkıf-ı mezbûr menzil-i merkūmu müddet-i hayâtında kendi nefsine ba‘dehû zevcesine ve evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve ba‘de’l-inkırâz utekāsına ve evlâd-ı utekāsına vakf eyleyip ben utekādan olup seyyidem mezbûre Ümmühâni’den sonra süknâsı hakk-ı şer‘îm iken imâm-ı mezbûr Mehmed Halîfe süknâsına müstehıkın deyû sâkin olur suâl olunmasın taleb ederim deyicek gıbbe’s-suâl vâkıf-ı mezbûr şurût-ı vakfda tebdîl ve tağyîr ve idhâl ve ihrâcı kendi elinde ve ba‘dehû zevcesi mezbûre Ümmühâni elinde koyup vefâtından sonra mezbûre Ümmühâni eimmeden bir kimesneye meşrût olmağı re’y etmeğin şart-ı mezbûr mûcebince kendiden sonra utekāya meşrûta olmasın giderip bana şart eyleyip ba‘dehû mescid-i mahalleye kim imâm olursa ona şart eyleyip Ebî Eyyûb el-Ensârî kadısı huzûrunda vakfiyesin ibrâz edip şart-ı mezbûr münderic olmağın mezbûru ihrâc edip süknâsın bana şart eylediğine elime hüccet-i şer‘iyye vermişdir deyû takrîrine muvâfık hüccet ibrâz eyleyip şart-ı mezbûr mastûr olmağla müdde‘î-i merkūm Hüsrev’den suâl olundukda ibrâz eylediği vakfiye müzevvirdir asıl vakfiyeyi paralayıp murâdlarınca kuyûd yazdırmışlardır vakfiye-i sahîha benim yedimde mücelled olup takrîrim üzre şurûtu müseccel ve muhtevî olan vakfiyedir deyû dokuz yüz seksen beş senesi Rebî‘ülûlâ târihiyle müverrah bir sûret-i vakfiye ibrâz eyledikde nazar olunup metâvîsinde ancak ve şartü’t-tebdîl ve’t-tağyîr ve’z-ziyâde ve’n-noksân ve’l-idhâl ve’l-ihrâc alâ vechi’ş-şer‘ li nefsihî dûne gayrihî tağyîri olup mezbûre Ümmühâni’nin istediği tağyîre münâfî ve mübâyin olmağın mezbûre Ümmühâni’nin vakfiyesine dahi nazar olundukda anın vakfiyesinin dahi târihi sene-i mezbûre Rebî‘ülûlâ evâsıtı olup şurûtunda şart-ı mezbûr mahallinde ve şartü’t-tevliyye ve’t-tebdîl ve’t-tağyîr ve’z-ziyâde ve’n-noksân ve’l-idhâl ve’l-ihrâc merreten ba‘de uhrâ vesâirü’t-tasarrufâti’ş-şer‘iyye li nefsihî müddete hayâtihî sümme li zevcetihî Ümmühâni el-mezbûre mâl-ı mâdâmet hayyeten tağyîri olup alâ ru’ûsi’l-işhâd vakfiyyetân-ı mezbûretân kırâat olunup ehl-i mahalleden suâl olundukda mezbûr Hüsrev yedinde olan vakfiyenin mazmûnuna muvâfık Mevlânâ Mehmed b. İlyas ve Mehmed b. Hüseyin ve Mehmed b. İdris ve Ahmed b. İsa el-İmâm edâ-i şehâdet-i şer‘iyye eyleyip vâkıf-ı mezbûrun vakf ettiği meclisde hâzır idik vech-i meşrûh üzre evvelâ nefsine ba‘dehû zevcesi Ümmühâni’ye ve evlâdına ve evlâd-ı evlâdına ve ba‘de’l-inkırâz utekāsına ve evlâd-ı utekāsına olmak üzre istimâ‘ eyledik bu minvâl üzre vakf edip bizi işhâd etmişdir tebdîl ve tağyîr [14a] zevcesi yedinde olduğun bilmeziz vakfiye-i sahîha mezbûrun yedinde olandır deyû şehâdet-i şer‘iyye ettiklerinde mezbûre Ümmühâni’den şart-ı mezbûr münâzi‘ün fîhi vâkıfdan istimâ‘ etmiş kimesne var mıdır istimâ‘ etmiş var ise ihzâr eyle denildikde ityâna mütesaddiye olup iki haftadan ziyâde imhâl ve ihmâl olunup şuhûd ihzârından âciz olduğundan mâ‘adâ yedinde olan vakfiye sicill-i mahfûza mahallinde kayd olunmuş bulunmayıp üç dört ay târihinden mukaddem yazılan kazâya târihinden mukayyed bulunup ve kayd eden kâtibin hattı sibâk ve siyâkında yazılan kazâyanın kâtibi hattıyla olmayıp üç dört yıldan sonra olan sicilin kâtibi hattıyla olduğu müşâhede olunucak emârât-ı telbîs ve tedrîs zuhûr eylemeğin şuhûd-ı mezbûr tezkiyye ve ta‘dîl olunup vakfiye-i ûlânın mûcebiyle hükm olunup mesfûre Ümmühâni müddet-i hayâtında sâkine olup ba‘dehû ber mûceb-i şart-ı vâkıf utekāya âid olmak üzre tenbîh olunup min ba‘d tebdîl ve tağyîr etmekden men‘ ve tahzîr olundukda bu vesîka-i şâriha talebiyle ketb olunup müdde‘î-i mezbûr yedine def‘ olundu ki lede’l-hâce ihticâc edine. Tahrîren fî selhi Cumâdelâhire li sene semânîn ve seb‘în ve tis‘a mi’e. Şuhûdü’l-hâl: eş-Şeyh Ahmed b. ( ) el-İmâm fî câmi‘-i Ebî Eyyûb el-Ensârî, Mevlânâ Abdülkādir el-İmâm bi Câmi‘i’l-mezbûr, Turhan b. Abdullah, Mustafa b. Abdülkerim, Hüseyin b. Arslan, Mehmed b. Ali, Mehmed b. Abdullah el-Bursevî, Hasan b. Abdullah er-Râcil, Hüsrev b. Abdullah ve gayruhüm.